Πρωτοχρονιάτικα έθιμα από χωριά της Αργολίδας

του Γιώργου Νικολόπουλου

Παρουσιάζουμε πρωτοχρονιάτικα έθιμα χωριών της Αργολίδας. Όπως είναι φυσικό κάποια από αυτά δεν είναι αποκλειστικότητα των συγκεκειμένων χωριών αλλά υπήρχαν και σε άλλα… Η καταγραφή των εθίμων προέρχεται κυρίως από το βιβλίο του αείμνηστου Κώστα Σεραφείμ, “Λαογραφικά της Αργολίδας” (1980). 

Πριν από μερικές δεκαετίες, στη Δήμαινα δεν υπήρχε περίπτωση να κάνει ποδαρικό για τον νέο χρόνο κάποιος… κατσικοπόδαρος. Ο πρώτος επισκέπτης της χρονιάς ήταν αρνοπόδαρος! Στην κυριολεξία… Ο νοικοκύρης του σπιτιού έριχνε μέσα στο σπίτι ένα μικρό αρνάκι για το καλό της επόμενης χρονιάς.

Αντίθετα, στο Παναρίτη, ο πρώτος επισκέπτης δεν είχε καν πόδια… Ήταν μια πέτρα την οποία τοποθετούσε στο σπίτι ο ιδιοκτήτης. Αν μάλιστα ήταν και άσπρη, τόσο το καλύτερο…
Η μεταφορά της πέτρας ήταν ολόκληρη ιεροτελεστία… Ο πάτερ – φαμίλιας με το που ξυπνούσε, χωρίς να πει κουβέντα σε κανέναν, έβγαινε στην αυλή. Πλενόταν καλά στην εξωτερική βρύση (να μην του μπει ο νέος χρόνος με την τσίμπλα στο μάτι) και σαν Άτλαντας σήκωνε τη μεγάλη κοτρόνα. Μπαίνοντας στο σπίτι φώναζε: «Χρόνια πολλά. Καλή χρονιά. Όσο βαραίνει η πέτρα μου να βαραίνει και η σακούλα μου». Έπειτα την τοποθετούσε στο παραγώνι. Το ίδιο ήταν υποχρεωμένοι να κάνουν και οι υπόλοιποι άνδρες του σπιτιού.

Στα περισσότερα χωριά της Αργολίδας πάντως, το ποδαρικό το έκαναν συγγενείς και γείτονες, κυρίως μικρά παιδιά, τα οποία, ως πιο αθώα, θα έφερναν και περισσότερο γούρι στο σπιτικό. Ακολουθούσε και το πατροπαράδοτο ασήμωμα, έστω και με τρύπιες δεκάρες. Η είσοδος πάντα με το δεξί. Έτσι όπως έπρεπε να μπει και ο χρόνος.
Αλίμονο πάντως αν απ’ το παράθυρο έβλεπαν να πλησιάζει ο γκαντέμης του χωριού. Μέσα στο σπίτι, άκρα του τάφου σιωπή μέχρι να πειστεί ότι λείπουν και να φύγει…

Κι ενώ στα περισσότερα χωριά το πρωί της πρώτης μέρας του χρόνου προτιμούσαν να το περνούν δίπλα στο τζάκι, στο Αραχναίο πήγαιναν στα χωράφια τους. Όχι, δεν είχαν μπερδέψει την Πρωτοχρονιά με την Πρωτομαγιά, απλά έκοβαν γρασίδι. Το φορτώνονταν, το μετέφεραν στο σπίτι και εκεί το σκορπούσαν σε όλα τα δωμάτια. Μια μικρή δέσμη την έβαζαν στο εικόνισμα. Είχαν το λόγο τους που τα έκαναν αυτά: Τα σπαρτά τους θα ήταν τις επόμενες 364 ημέρες γεμάτα καρπούς.

Το έθιμο της Βασιλόπιτας συναντάται σε όλη την Αργολίδα αρκετούς αιώνες τώρα. Στις Λίμνες η Βασιλόπιτα, πριν καταλήξει στο τραπέζι, έκανε μερικές βόλτες στο πάτωμα: Όπως ανέφερε στο βιβλίο του “Λαογραφικά της Αργολίδας” (1980) ο Κώστας Σεραφείμ, στο δάπεδο έστρωναν ένα σεντόνι και κάθονταν γύρω απ’ αυτό. Κυλούσαν εκεί την πίτα τρεις φορές. Τη πρώτη φορά για την υγεία, τη δεύτερη για την ευτυχία, τη τρίτη έκαναν κάποια άλλη ευχή (π.χ. να παντρέψουν κάποιο παιδί). Εάν η πίτα στεκόταν από την κανονική όψη, τα αποτελέσματα θα ήταν θετικά. Αλίμονο για το αντίθετο.

Πάντως οι Λιμνιάτες φρόντιζαν ιδιαίτερα και τα ζώα τους. Την παραμονή, τάιζαν τις κότες τους για να τις βρει χορτάτες ο Αη -Βασίλης (στη συνέχεια, ίσως να έσφαζαν και καμιά απ’ αυτές, για να τους βρει και αυτούς χορτάτους).

Διαβάστε ακόμη: Έθιμα των Χριστουγέννων από χωριά της Αργολίδας

 

spot_img
spot_img
spot_img
spot_img
spot_img
spot_img
spot_img
spot_img
spot_img

Διαβάστε ακόμη

Ο πατέρας μου «Καπετάν Νικόλας» Καρβέλης (γράφει η Κάλλη Καρβέλη)

Ξέροντας πόσο αγαπητός ήταν ο πατέρας μου «Καπετάν Νικόλας» σε όλους τους φίλους και γνωστούς της αγαπημένης του πόλης του Ναυπλίου, νιώθω την ανάγκη...

Ποια σχολεία του Δήμου Άργους-Μυκηνών δεν θα λειτουργήσουν την Τετάρτη

Όπως ανακοίνωσε ο Δήμος Άργους- Μυκηνών, αύριο Τετάρτη 8 Φεβρουαρίου, εξαιτίας του ισχυρού παγετού οι σχολικές μονάδες που δεν θα λειτουργήσουν είναι: Δημοτικό, νηπιαγωγείο...

Νεκρός άνδρας που καταπλακώθηκε από βράχο σε λατομείο κοντά στο Λυγουριό

Άνδρας 45 ετών έχασε τη ζωή του το μεσημέρι της Δευτέρας 6 Φεβρουαρίου, σε εργατικό δυστύχημα, σε λατομείο κοντά στα Γαλαναίικα του Δήμου Επιδαύρου. Ο...

Ο πατέρας μου «Καπετάν Νικόλας» Καρβέλης (γράφει η Κάλλη Καρβέλη)

Ξέροντας πόσο αγαπητός ήταν ο πατέρας μου «Καπετάν Νικόλας» σε όλους τους φίλους και γνωστούς της αγαπημένης του πόλης του Ναυπλίου, νιώθω την ανάγκη...

Ποια σχολεία του Δήμου Άργους-Μυκηνών δεν θα λειτουργήσουν την Τετάρτη

Όπως ανακοίνωσε ο Δήμος Άργους- Μυκηνών, αύριο Τετάρτη 8 Φεβρουαρίου, εξαιτίας του ισχυρού παγετού οι σχολικές μονάδες που δεν θα λειτουργήσουν είναι: Δημοτικό, νηπιαγωγείο...

Νεκρός άνδρας που καταπλακώθηκε από βράχο σε λατομείο κοντά στο Λυγουριό

Άνδρας 45 ετών έχασε τη ζωή του το μεσημέρι της Δευτέρας 6 Φεβρουαρίου, σε εργατικό δυστύχημα, σε λατομείο κοντά στα Γαλαναίικα του Δήμου Επιδαύρου. Ο...

Πυρκαγιά κοντά σε σπίτια, στον οικισμό της Αγίας Άννας στην Αργολίδα

Πυρκαγιά ξέσπασε γύρω στις 5 το απόγευμα της Δευτέρας 6 Φεβρουαρίου, στον οικισμό της Αγίας Άννας στην Αργολίδα, κοντά στην παραλιακή οδό Μύλων-Νέας Κίου. Η...

Το Επιμελητήριο και ο Φώτης Δαμούλος απαντούν στον Παν. Μακρή: “Ανακριβέστατη η επιστολή σας!”

Απάντηση του Επιμελητηρίου Αργολίδας και του προέδρου του, Φώτη Δαμούλου στον πρόεδρο της ΟΕΒΕ Αργολίδας Παναγιώτη Μακρή Κύριε Πρόεδρε, Με μεγάλη έκπληξη διάβασα την επιστολή...

Έτοιμο το πολιτικό γραφείο του Παναγιώτη Ψυχογυιού στο Άργος

"Aνανέωση στην Αργολίδα" είναι το κεντρικό σύνθημα της προεκλογικής εκστρατείας του υποψηφίου βουλευτή Αργολίδας του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ Παναγιώτη Ψυχογυιού. Ο Παναγιώτης Ψυχογυιός βρίσκεται σε καθημερινή επαφή...

Δημήτρης Ορφανός: Καταδικάζω την αήθη επίθεση που δέχτηκε η Μαρία Ράλλη

Δήλωση του υποψήφιου δημάρχου Ναυπλιέων και προέδρου του Δικηγορικού Συλλόγου Ναυπλίου Δημήτρη Ορφανού: Οφείλω ως άνθρωπος, νομικός και αρχηγός μιας δημοκρατικής παράταξης, να καταδικάσω την...

Πρόσφατα θέματα

Πρόσφατα θέματα

Τιμητικές διακρίσεις για τη Βάση Ετοιμότητας Ναυπλίου του ΟΦΚΑΘ και δύο εθελοντές της

Στην κοπή της πίτας της εθελοντικής διασωστικής ομάδας Ο.Φ.Κ.Α.Θ....

Ο πατέρας μου «Καπετάν Νικόλας» Καρβέλης (γράφει η Κάλλη Καρβέλη)

Ξέροντας πόσο αγαπητός ήταν ο πατέρας μου «Καπετάν Νικόλας»...

Αποκριάτικος χορός του Συλλόγου Γονέων 6ου Δημοτικού και 6ου Νηπιαγωγείου Άργους

Ο Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων του 6ου Δημοτικού Σχολείου...

Ανακοίνωση του Σωματείου Ιδιωτικών Υπαλλήλων Αργολίδας για το θάνατο εργαζόμενου στο Λυγουριό

Ανακοίνωση του Σωματείου Ιδιωτικών Υπαλλήλων Αργολίδας ΟΧΙ ΑΛΛΟ ΑΙΜΑ ΕΡΓΑΤΩΝ...

Ποια σχολεία του Δήμου Άργους-Μυκηνών δεν θα λειτουργήσουν την Τετάρτη

Όπως ανακοίνωσε ο Δήμος Άργους- Μυκηνών, αύριο Τετάρτη 8...

Εθελοντική αιμοδοσία στο Δημοτικό Ιατρείο Ναυπλίου

Ο Δήμος Ναυπλιέων θα πραγματοποιήσει εθελοντική αιμοδοσία την Τετάρτη...