Ο πολιτιστικός τουρισμός ως πυλώνας ανάπτυξης μίας τοπικής κοινωνίας (του Ευ. Κωσταρέλου)

Γράφει ο Ευάγγελος Κωσταρέλος, αντιπρόεδρος ΔΗΜ.Τ.Ο Ναυπλίου Νέας Δημοκρατίας

Ο πολιτιστικός τουρισμός μπορεί να αποτελέσει ένα εργαλείο στην αξιοποίηση της πολιτιστικής παράδοσης και παραγωγής ενός τόπου, όπως συνέβη σε πολλές χώρες. Αυτό είναι δυνατόν να επιτευχθεί με την συνεργασία του οικονομικού (επιχειρηματικού και εμπορικού δυναμικού) με το πολιτιστικό και καλλιτεχνικό δυναμικό μιας περιοχής μέσα από κοινούς στόχους και οράματα. Κάθε τόπος, αξιοποιώντας την πολιτιστική του παράδοση αλλά και την υπάρχουσα καλλιτεχνική παραγωγή, το έμψυχο υλικό όλων των ηλικιών και φύλων, εργαζόμενους και επιστήμονες, μπορεί να δημιουργήσει ένα ιδιαίτερο τουριστικό προϊόν, που να εμπλέκει την τοπική οικονομία στη διαχείριση και την εκμετάλλευσή του, με οφέλη άμεσα αλλά και σε μακροπρόθεσμο επίπεδο, ώστε να επιστρέψουν στην τοπική οικονομία και να την ανατροφοδοτούν. Ειδικότερα, η ανάπτυξη του τοπικού πολιτιστικού προϊόντος με σημείο αιχμής τον τουρισμό, μπορεί να περιλαμβάνει τις τέχνες και καθετί που αποτελεί μέρος της ιδιαίτερης ιστορικής μνήμης και της βιωμένης εμπειρίας του τόπου.

Το πολιτισμικό τουριστικό προϊόν που θα προβάλει ο τόπος μπορεί να συνίσταται ενδεικτικά σε:

 

  • Δημιουργία πολυδύναμων πολιτισμικών κέντρων, κατάλληλα διαμορφωμένων, ώστε να παρέχουν εκπαίδευση ή παρουσίαση σε ποικιλία τεχνών, από τις παραδοσιακές (π.χ. ξυλογλυπτική, κεραμική, υφαντουργία) και τις καθιερωμένες (μουσική, χορός, ζωγραφική, θέατρο), όσο και τις πιο σύγχρονες οπτικοακουστικές και γραφιστικές τέχνες (φωτογραφία, βίντεο, multimedia, βιομηχανικό σχέδιο κ.α.).

 

  • Δημιουργία εμπορικών κέντρων για την έκθεση και διάθεση των προϊόντων τοπικής παραγωγής. Καθιέρωση τοπικών εορτών και εκδηλώσεων, που να αναδεικνύουν την ιστορία και την πολιτισμική δραστηριότητα της τοπικής κοινωνίας, ικανών να προσελκύσουν και ξένους επισκέπτες-τουρίστες.

 

  • Ανάδειξη της τοπικής πολιτισμικής κληρονομιάς. Αξιοποίηση και ανάπλαση κτηρίων, που συνδέονται με την ιστορία και τις πολιτισμικές εμπειρίες των κατοίκων και μετατροπή τους σε χώρους ανάδειξης τις πολιτιστικής κληρονομιάς (παλιά εργοστάσια, αποθήκες κ.α.) ή τη δημιουργία τοπικών μουσείων.

 

  • Αναβάθμιση του αστικού περιβάλλοντος με τη δημιουργία έργων πολιτιστικής υποδομής (δημιουργία πάρκων, πλατειών, φωτισμός, ιδιαίτεροι χώροι πράσινου, τοποθέτηση γλυπτών κ.α.) με παράλληλη ενημέρωση των κατοίκων για τα τοπικά περιβαλλοντολογικά προβλήματα (κυκλοφοριακό, μόλυνση, ρύπανση) και την κινητοποίησή τους για εθελοντική συμμετοχή στην αντιμετώπισή τους.

 

  • Καλλιτεχνική πολιτική με την οργάνωση εκδηλώσεων για την προσέλκυση μεγάλου αριθμού επισκεπτών-τουριστών.

Τα οφέλη, εξάλλου, που προκύπτουν από την άσκηση αυτής της πολιτικής είναι πολύπλευρα, τα οποία μπορούν να διαχωριστούν σε οικονομικά, κοινωνικά και πολιτιστικά όπως Αύξηση της απασχόλησης. Δημιουργία μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Βελτίωση του τοπικού περιβάλλοντος. Ανάπτυξη της τοπικής κοινωνίας. Περαιτέρω ενίσχυση και ενδυνάμωση του τοπικού προϊόντος. Προβολή του τοπικού προϊόντος απέναντι στην παγκοσμιοποίηση Αντιμετώπιση της εποχικότητας του τουριστικού προϊόντος, εφόσον θα ακολουθηθεί νεανικής επιχειρηματικότητας. Ανατίμηση της αξίας των ακινήτων και της γης.

Ενώ οι κοινωνικές επιπτώσεις από την πλήρη ανάδειξη του πολιτιστικού τουρισμού θα είναι: Ανάπτυξη του κύρους της περιοχής και της τοπικής κοινωνίας. Δημιουργία αισθήματος υπερηφάνειας για τον τόπο. Ενίσχυση της ψυχολογίας, της εκπαίδευσης του κοινωνικού σώματος. Ενθάρρυνση των σχέσεων μεταξύ των κοινωνικών στρωμάτων και του πολιτιστικού περιβάλλοντος .

Προαγωγή της πολιτιστικής συνείδησης. Τέλος ο πολιτιστικός τουρισμός συμβάλει στην αναβάθμιση της ποιότητας ζωής των κατοίκων, στην τόνωση της αυτοπεποίθησης και της κοινωνικής συνοχής μιας τοπικής κοινωνίας.

Ευάγγελος Κωσταρέλος
Αντιπρόεδρος ΔΗΜ.Τ.Ο Ναυπλίου Νέας Δημοκρατίας

1 σχόλιο

  1. ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ
    Συμβολή σε μια ευρωπαϊκή μέθοδο προγραμματισμού της προεκλογικής δημοτικής εκστρατείας, που πρέπει να ζητούν επιτακτικώς οι ίδιοι οι δημότες.
    Η ανάγκη κατανόησης των αναγκών κάθε αστικού κέντρου, είναι ένα βασικό ζήτημα που απασχολεί τη σύγχρονη επιστήμη με τρόπο σύνθετο, από πολλές προσεγγίσεις, πολλαπλών κλάδων, η λεγόμενη διεπιστημονική επιστημολογία. Προκύπτει μια νέα φιγούρα, ένα συλλογικό όργανο που να πρωταγωνιστεί στις μεταρρυθμιστικές διοικητικές πράξεις εξορθολογισμού του δημοτικού σχεδιασμού αναβάθμισης, που ονομάζεται placemaker και συνδυάζει ανθρώπινες ανάγκες, πολιτισμού, αλληλεγγύης, ασφάλειας, υγείας, οικονομίας… με φυσικές λειτουργίες αειφορίας και κλιματικής ισορροπίας.
    Ο όρος placemaker προέρχεται από την αγγλοσαξονική αστική λογοτεχνία και μεταφράζεται ως «εφευρέτης τόπων».
    Οι αστικές καινοτομίες που επιδρούν σε χώρους της πόλης, αναθεωρούν την παραδοσιακή σχέση με τη φύση ως διαθέσιμο προς κατανάλωση χώρο, λειτουργούν στην κινητικότητα ιδεών για επίλυση υπαρκτών προβλημάτων και μελλοντικών αναγκών, επανασχεδιάζουν σπίτια, γραφεία, πλατείες και δρόμους. Πρόκειται για υβριδικούς συμβούλους, επαγγελματίες ικανοί να συνδυάσουν τις ανάγκες που έχουν ταυτιστεί με επιστημονικές αναλύσεις, κοινωνιολογικές μελέτες, συνδυασμένες με πολεοδομικό σχεδιασμό, με φαντασία, καθημερινή δημιουργικότητα με σκοπό την προστασία της δημόσιας υγείας, πολιτισμού, ιστορίας… και του κοινωνικού σώματος που ζει στην πόλη. Δεν μπορεί ο κάθε βλαχοδήμαρχος που για να γίνει αρεστός στους ψηφοφόρους του ξυπνάει το πρωί και στήνει ένα άγαλμα, ή φτιάχνει μια πισίνα, μια πλατεία και να θεωρεί πως έτσι αναβαθμίζει την πόλη του!
    Ο “πολεοδομικός κοινωνιολόγος εφευρέτης καινοτομιών” μπορεί προφανώς να είναι ένας κοινωνιολόγος, ένας αρχιτέκτονας, ένας σχεδιαστής, ένας ειδικός σύμβουλος, ένας σύλλογος, ακόμα καλύτερα μια διαρκής συλλογική διαβούλευση ανοιχτή σε διάλογο μεταξύ επιστημόνων, επαγγελματιών, ενώσεων, περιβαλλοντολόγων, εθελοντών, ενεργών και ενημερωμένων πολιτών που ενδιαφέρονται για την κοινωνική και αστική ανάπλαση. Είναι αυτοί που έχουν την έμπνευση, από ερεθίσματα που προέρχονται από τον χώρο και την τοπική κουλτούρα αναφοράς, που έζησαν και συμμετείχαν στα προβλήματα συμβίωσης του χώρου και στη συνέχεια καταφέρνουν να κινητοποιήσουν πόρους και ανθρώπους για να κάνουν το όραμα πραγματικότητα.
    Ο placemaker δεν χτίζει αλλά διασυνδέει, επανεφευρίσκει, αναγεννά, αξιοποιεί λανθάνουσες πληροφορίες. Δεν πρέπει να προσθέσει κάτι επιπλέον, επιδεινώνοντας πληθωρικά την εδαφική και περιβαλλοντική ανθρωποποίηση, με πολιτιστικό πλεονασμό και φλύαρη ρητορική. Αν κάτι πρέπει να πράξει είναι να αφαιρέσει, να καθαρίσει, να εξαγνίσει, να υπογραμμίσει κάποιο στοιχείο που χάνεται, πνίγεται στο άναρχο, άμορφο και άσχημο περιβάλλον. Το καθήκον του είναι να αποκαταστήσει το αρχικό ήδη υπαρκτό νόημα σε εκείνα τα μέρη που το έχουν χάσει, ή έστω να το αναδιαμορφώσει λειτουργικά με τον πιο απλό τρόπο. Καταπιάνεται με τα απόβλητα της πόλης, στερά, υγρά και αέρια, με τους τυφλούς ανώνυμους τοίχους, τις άχρηστες αποθήκες, εργοστάσια και τα αχρησιμοποίητα χωράφια, επιδιορθώνει τα αποσυνδεδεμένα προάστια με συστήματα κυκλοφορίας, αναψυχής και τα αστικά υποβαθμισμένα προάστια ή σε εγκατάλειψη υπαίθριους οικισμούς χωρίς κοινωνικές υποδομές…
    Όλη αυτή η επιθυμία να ξανασκεφτούμε τη σχέση μεταξύ εδαφών και ανθρώπων γνωρίζει τώρα το μεγαλύτερο και πλουσιότερο έργο δημόσιων επενδύσεων της εποχής μας στον αναπτυγμένο κόσμο, σχεδιασμός που προωθείται και συγχρηματοδοτείται από την Ευρώπη για την τόνωση της αστικής ανανέωσης του φτωχού, καθυστερημένου Νότου. Νότος εγκαταλειμμένος σε μεγάλο μέρο, αποψιλωμένος από πληθυσμό και ανθρώπινο κεφάλαιο λόγω εργατικής μετανάστευσης και ξεχασμένος, παρατημένος στον αργό θάνατο της απώλειας της τοπικής μνήμης, στην ύπαιθρο κυρίως, στην ερημωμένη επαρχία. Χρειάζεται αναθέρμανση της τοπικής μνημειακότητας και της κοινωνικότητας που θυσιάστηκε σε μια άναρχη “ανάπτυξη”, αστυφιλία και ευκαιριακή κερδοσκοπική πολεοδομία χωρίς προγραμματισμό, οδηγούμενη από τον υπερκαταναλωτισμό ή την ανάγκη στέγης που κατακλύζει την περιοχή, τα τοπία, τις τυπικές αρχιτεκτονικές και τις τοπικές ταυτότητες. Ή έτσι θα έπρεπε να είναι στη θεωρία τουλάχιστον.
    Όπου θα υπάρχουν ευαίσθητοι και ενεργοί διοικητικοί υπάλληλοι, δήμαρχοι ενημερωμένοι για καινοτόμα επιστημονικά ζητήματα και με ένα καλό δίκτυο επιστημονικών, επαγγελματικών δεξιοτήτων και δεξιοτήτων τρίτου τομέα, εθελοντισμού ενεργού πολίτη γύρω τους, θα είναι ευκολότερη η πολιτική του placemake. Aλλά σίγουρα όχι εκεί που επικρατεί ο αυταρχισμός της εξουσίας και η παραδοσιακή συγκεντρωτική, αντιδημοκρατική μέθοδος διακυβέρνησης. Είναι δυνατή η μεταρρύθυμιση εξυγίανσης εκεί που θα μπορούν να απαντήσουν στα επίκαιρα ερωτήματα της επικράτειας και των ανθρώπων της, με μελέτη, περισυλλογή, συλλογικότητες, ενεργούς πολίτες. Αλλά δεν θα είναι παντού έτσι, ας περιμένουμε στην Ελλάδα ως συνήθως αποσπασματικά αποτελέσματα, για σπάνιες δράσεις ανάκαμψης σε κάποιον ελληνικό δήμο που έχει ισχυρούς δεσμούς με την Ευρώπη, όπως ο Δήμος Τρικκαίων για παράδειγμα που μπορεί να εισάγει ευρωπαϊκές βέλτιστες πρακτικές στη δημοτική του επικράτεια και να ξεχωρίζει σε αριστεία.
    Ο κίνδυνος είναι να καταλήξουμε να κάνουμε απλή φυσική ανοικοδόμηση, σποραδική, μεμονωμένη και ασήμαντη, συχνά αποτυχημένη, μόνο ιδιωτικών περιουσιών και όχι τόπων, όπως στον Δήμο Άργους Μυκηνών με κρατική περιουσία ιστορικές κατοικίες που πληρώθηκαν μεν από ευρωπαϊκά κονδύλια αλλά παραμένουν ακόμα ερείπια.
    Η αναδιάρθρωση της πόλης δεν είναι εύκολη υπόθεση, ώστε να ανατίθεται σε έναν επαγγελματία πληρώνοντας την αμοιβή του. Είναι πολύ πιο περίπλοκο να προβλέψει κανείς τις πραγματικές ανάγκες μιας ολόκληρης κοινότητας ανθρώπων και γι’ αυτό χρειαζόμαστε διαβουλεύσεις ανοιχτές σε διαρκή σύγκριση απόψεων με επιστημονικά στοιχεία στα χέρια, που να κατανοούν την πραγματικότητα ορθολογικά πρώτα, να αξιολογούν τους διαθέσιμους πόρους και χρόνους ολοκλήρωσης ενός προγραμματισμένου έργου, να αναθέτουν στο δημοτικό όργανο την πραγματοποίηση μιας οργανικής παρέμβασης, αστικής σημασίας στο σύνολό της και στη συνέχεια να επαληθεύουν την ορθή εκτέλεση των εργασιών μέχρι την πλήρη αξιοποίηση.
    Με την προσδοκία να ανατεθεί η διαχείριση του έργου σε μια τοπική συλλογικότητα που θα σχηματίζεται σε όλη τη φάση ωρίμανσης των δημοσίων έργων αναβάθμισης, κατά προτίμηση μη κερδοσκοπικού σωματείου του Τρίτου Τομέα.
    Η παρούσα έκθεση στον σύνδεσμο που ακολουθεί, επισημαίνει πώς τα μοναδικά χαρακτηριστικά των ευρωπαϊκών πόλεων μπορούν να υποστηρίξουν τις προτεραιότητες της ΕΕ όσον αφορά την κουλτούρα, απασχόληση και την αειφόρο ανάπτυξη, τη μετανάστευση και τη δράση για το κλίμα. Οι πόλεις προωθούν την καινοτομία, αποδέχονται ανθρώπους από διαφορετικά περιβάλλοντα και μειώνουν τον αντίκτυπό μας στον πλανήτη.
    Ευάγγελος Αλεξανδρής
    Εκπαιδευτικός, Κοινωνιολόγος, Δημοσιογράφος.
    Σάββατο 19 Μαρτίου 2022.
    https://ec.europa.eu/regional_policy/el/policy/themes/urban-development/cities-report

Σχολιάστε...

Γράψτε το σχόλιό σας
παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας εδώ

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

spot_img
spot_img
spot_img
spot_img
spot_img

Τελευταία σχόλια

Επιστολή διαμαρτυρίας προς Κωστούρο: “Πριν τις εκλογές ήρθε το μηχάνημα για έργα και μετά χάθηκε…”

Επιστολή διαμαρτυρίας και αγανάκτησης στέλνουν στο δήμαρχο Ναυπλιέων Δημήτρη Κωστούρο κάτοικοι των οικισμών Χρονέικα και Κουτρουμπέικα της Δημοτικής Ενότητας Ασίνης. Όπως αναφέρουν: Kατά την προεκλογική...

Διακοπή ρεύματος στο κέντρο και συνοικίες του Άργους τη νύχτα της Τρίτης

Διακοπή ρεύματος σημειώθηκε τη νύχτα της Τρίτης 16 Αυγούστου, σε πολλές συνοικίες της πόλης του Άργους, μεταξύ αυτών και στο κέντρο (όπου βρίσκονται πολλά...

Άργος 1934: Μια ιστορία με μαστροπεία, βιασμούς, απαγωγή, καταδίωξη, φόνο…

Οι φωτογραφίες δημοσιεύτηκαν στην «Ακρόπολη», την Τετάρτη 12 Δεκεμβρίου 1934. Αριστερά το θύμα Α.Μ., δεξιά η Μαρία Μ. Η μικρή φωτογραφία (κάτω) δεν σχετίζεται...

Κορονοϊός: Τα κρούσματα στην Αργολίδα και τη χώρα • Ξεπέρασαν τους 32.000 οι θάνατοι

Στα 73.710 ανέρχονται τα συνολικά κρούσματα για την εβδομάδα 8-14 Αυγούστου σύμφωνα με την εβδομαδιαία επιδημιολογική έκθεση που ανακοίνωσε σήμερα 16/8 ο ΕΟΔΥ, ενώ...

Πρόσφατα θέματα

Πρόσφατα θέματα

«Εξοικονομώ 2021»: Στο πρόγραμμα εντάσσονται και οι επιλαχόντες

Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ανακοινώνει ότι στο πρόγραμμα...

Το νέο Δ.Σ. της Πύλης Πολιτισμού Ναυπλίου

Το Νέο Διοικητικό Συμβούλιο της Πύλης Πολιτισμού Ναυπλίου είναι...

“Η χώρα διασύρεται, το λιβάνισμα στην Κυβέρνηση συνεχίζεται” • Σχολιασμός από τον Γιάννη Γκιόλα

Σχολιασμός της επικαιρότητας από τον Γιάννη Γκιόλα, βουλευτή Αργολίδας...

Έκτακτο δελτίο επιδείνωσης του καιρού: Τριήμερος καύσωνας προ των πυλών

Έκτακτο δελτίο εξέδωσε η ΕΜΥ με κύρια χαρακτηριστικά τις...

Επιστολή διαμαρτυρίας προς Κωστούρο: “Πριν τις εκλογές ήρθε το μηχάνημα για έργα και μετά χάθηκε…”

Επιστολή διαμαρτυρίας και αγανάκτησης στέλνουν στο δήμαρχο Ναυπλιέων Δημήτρη...

Προτείνουμε...