200 χρόνια ελεύθερης ύπαρξης. 40 χρόνια ευρωπαϊκής συνύπαρξης (του Γιώργου Κόνδη)

Πατρίδα των τεχνών και των επιστημών, μητέρα των ηρώων, πλάστρια του κόσμου, επιτέλους, μετά από έξι αιώνες σκλαβιάς, ανασηκώνεις την πέτρα με την οποία έκλεισαν την είσοδο του τάφου σου τα χέρια των βαρβάρων. Ευγενική προσπάθεια! Ποια ανθρώπινη ψυχή θα αρνιόταν να συμμετάσχει στους αγώνες σου και δεν θα σου προσέφερε τις ευχές της όντας σε αδυναμία να σου προσφέρει χείρα βοηθείας!

του Γιώργου Κόνδη

Με τα λόγια αυτά ξεκινά ένα από τα διπλωματικά πονήματα του De Pradt το 1822, στο οποίο ο μεγάλος αυτός διπλωμάτης της Γαλλίας της εποχής του Ναπολέοντα, επιχειρηματολογεί για τη στήριξη της Ελληνικής Επανάστασης από την Ευρώπη. Χωρίς Ελλάδα δεν νοείται Ευρώπη και χωρίς την Ευρώπη, η Ελλάδα δεν μπορεί να στηρίξει την ύπαρξή της. Λίγα χρόνια μετά, το 1827, με τη ναυμαχία στο Ναυαρίνο, θα απαντηθεί ένα από τα ζητήματα που είχε θέσει πολύ νωρίς, ήδη από το 1821, ο Γάλλος διπλωμάτης σχετικά με τους αγωνιζόμενους Έλληνες: «Πρέπει να τους συμπαρασταθούμε, να τους στηρίξουμε ενεργά στην προσπάθεια κάθαρσης που ανέλαβαν. Ο αγώνας τους εγγράφεται στη λογική της ανθρωπότητας, όπως στη λογική της πολιτικής και στον υψηλότερο βαθμό εγγράφεται η αξιοπρέπεια και η κανονικότητα˙ το διακύβευμα είναι να αποδοθεί στον πολιτισμό ένας μεγάλος λαός και μια μεγάλη χώρα».

Εκατόν εξήντα χρόνια πέρασαν από τότε που διατυπώθηκαν οι απόψεις αυτές και οι σχέσεις της Ελλάδας με την υπόλοιπη Ευρώπη πέρασαν από διάφορα στάδια. Η μικρή χώρα πλήρωσε βαρύτατο φόρο αίματος και στους δυο μεγάλους καταστροφικούς πολέμους που ταλάνισαν την Ευρώπη. Σήκωσε ασύλληπτα μεγάλο βάρος και πέρασε από σημαντικές περιπέτειες που της στέρησαν πολύτιμο χρόνο και δυνάμεις για την ανάπτυξή της. Η στρατιωτική δικτατορία και η προδοσία της Κύπρου στάθηκαν τα δυο τελευταία καταστροφικά επεισόδια στην πορεία αυτή. Η δημοκρατική Ελλάδα βρίσκει το ρυθμό και τη θέση της ξανά το 1974 σε μια Ευρώπη που οραματίζεται ένα κοινό μέλλον και από το 1981 μοιράζεται αυτόν τον οραματισμό και συμμετέχει στην υλοποίησή του.

 

Το 2021, το έχουμε σημειώσει και πάλι, είναι η χρονιά των σημαντικών επετείων! Μέσα στα 200 χρόνια ελεύθερης και ανεξάρτητης πολιτικής ζωής, υπάρχουν και τα 40 χρόνια της ευρωπαϊκής μας πορείας. Μιας πορείας που συνδέθηκε με σημαντικά άλματα σε κύριους τομείς του πολιτικού, οικονομικού και κοινωνικού μας βίου, αλλά και δυσκολίες χρηστής αξιοποίησης αυτής της ευρωπαϊκής μας ταυτότητας. Έτσι, με τον τίτλο «40 χρόνια Ενωμένοι στην Πολυμορφία», ξεκινούν την εβδομάδα αυτή οι επετειακές εκδηλώσεις για τα 40 χρόνια πλήρους ένταξης της χώρας μας στην Ε.Ε. Ένας πολυπόθητος στρατηγικός στόχος για τους Έλληνες γινόταν πραγματικότητα το 1981 όταν, επίσημα πλέον, η Ελλάδα αποκτούσε την 10η θέση σε μια πολιτική προσπάθεια ένωσης των δημοκρατικών κοινωνιών και κρατών της Ευρώπης. Η πανηγυρική υπογραφή της συμφωνίας από τον Κωνσταντίνο Καραμανλή και η επικύρωσή της από το Ελληνικό Κοινοβούλιο (28 Ιουνίου 1979), αποτελούσε μια επιτυχία της χώρας με τεράστιες συμβολικές και πρακτικές διαστάσεις για τους δημοκρατικούς της θεσμούς και το οικονομικό και κοινωνικό της μέλλον.

Το ζήτημα τις ευρωπαϊκής ενοποίησης δεν ήταν καινούριο. Τα βήματα όμως για την ενοποίηση αυτή άργησαν μερικούς αιώνες και αφού η Ευρωπαϊκή Ήπειρος πέρασε μέσα από το καμίνι πολλών καταστροφικών πολέμων μεταξύ των οποίων οι δυο Παγκόσμιοι Πόλεμοι, που άφησαν βαριά τα σημάδια τους στις ευρωπαϊκές κοινωνίες. Εξάλλου, η εμπειρία αυτής της καταστροφής αποτέλεσε τον κυριότερο παράγοντα για να λάβει, επιτέλους, σάρκα και οστά το όραμα μιας Ενωμένης Ευρώπης. Όμως η νέα διαίρεση της Ευρώπης θα σημάνει επίσης μια νέα χρονική καθυστέρηση στην υλοποίηση ενός οράματος που θα ισχυροποιούσε τη συνεργασία και την πρόοδο.

Το δεύτερο σημαντικό στοιχείο που ισχυροποίησε ακόμη περισσότερο την ιδέα της ευρωπαϊκής ενοποίησης, ήταν ο πολιτικός οραματισμός. Η δεκαετίες 1950-1990 ήταν οι χρυσές δεκαετίες της πολιτικής μεταπολεμικής Ευρώπης, με ηγετικές προσωπικότητες της πολιτικής ζωής στην Ευρώπη που οραματίστηκαν ένα κοινό σχέδιο συνύπαρξης, μια κοινή ευρωπαϊκή φωνή και ένα μέλλον για μια Ήπειρο με τεράστιες κοινωνικές και οικονομικές δυνατότητες. Ο Κόνραντ Αντενάουερ, ο ΡομπέρΣουμάν, ο Ζαν Μονέ, ο Πωλ-Ανρί Σπάακ, ο ΑλτιέροΣπινέλι, ο Γιόζεφ Μπέχ, ο Αλτσίνε ντε Γκάσπαρι ήταν μερικοί από τους πρωτεργάτες αυτού του πολιτικού και οικονομικού εγχειρήματος που θα άλλαζε την ευρωπαϊκή δυναμική και το ρόλο της στον κόσμο. Χωρίς βέβαια να ξεχνάμε τις μεγάλες ηγετικές μορφές που ξεπήδησαν μέσα από τον πόλεμο όπως ο Βρετανός Ουίνστον Τσώρτσιλ, ο πρώτος που μίλησε για τις «Ηνωμένες Πολιτείες της Ευρώπης, όταν ήδη το 1946 σε ομιλία του προς του φοιτητές του Πανεπιστημίου της Ζυρίχης δήλωνε: «Υπάρχει ένα φάρμακο που θα μπορούσε μέσα σε λίγα χρόνια να κάνει όλη την Ευρώπη ελεύθερη και ευτυχισμένη. Το φάρμακο αυτό είναι να δημιουργήσουμε ξανά την ευρωπαϊκή οικογένεια, στον βαθμό που μπορούμε, και να της δώσουμε μια δομή ικανή να της εξασφαλίσει την ειρήνη, την ασφάλεια και την ελευθερία. Πρέπει να δημιουργήσουμε ένα είδος Ηνωμένων Πολιτειών της Ευρώπης».

Τέσσερα χρόνια μετά την ομιλία αυτή, η πρώτη συγκεκριμένη πολιτική πράξη ευρωπαϊκής ενοποίησης με τον τίτλο «Διακήρυξη Σουμάν» της 9ης Μαΐου 1950, οδήγησε στη δημιουργία της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα (ΕΚΑΧ), η οποία θεωρείται ως η ληξιαρχική πράξη γέννησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στο τιμόνι αυτής της πρωτοβουλίας μια άλλη μεγάλη πολιτική προσωπικότητα ο Ζαν Μονέ που μαζί με τον ΡομπέρΣουμάν υπήρξαν εκείνοι που οδήγησαν το ευρωπαϊκό όραμα στην πλήρη εξέλιξή του. Λόγω της μεγάλης συμβολικής και πρακτικής σημασίας της ημερομηνίας αυτής, εορτάζεται εξάλλου η «Ημέρα της Ευρώπης».

Η Ελλάδα, μετά από προσπάθειες εικοσαετίας γίνεται το 10ο μέλος της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας το 1981. Η Δημοκρατική Ελλάδα, το λίκνο της Δημοκρατίας για ολόκληρο τον κόσμο, αποτελεί πλέον αναπόσπαστο κομμάτι στον οραματισμό της Ενωμένης Ευρώπης. Και λέω στον οραματισμό γιατί ακόμη ένα μεγάλο δρόμο χρειάζεται να διατρέξουμε μέχρι να καταλήξουμε στην ποθητή συνολική ενοποίηση. Όμως τα βήματα που έχουν γίνει μέχρι σήμερα δεν είναι αμελητέα, ούτε αποτελούν μέρος μιας πορείας διάλυσης όπως θέλουν κάποιοι να μα πείσουν ότι θα γίνει. Βεβαίως, τα προβλήματα είναι μεγάλα, όσο μεγάλες είναι και οι προκλήσεις ενός τέτοιου εγχειρήματος. Οι παλιοί εθνικισμοί δεν έπαψαν να υπάρχουν βάζοντας φρένο σε κάθε προσπάθεια προώθησης μιας συνολικής ευρωπαϊκής ενοποίησης. Από το 1946 με την ιδέα του Ουίνστων Τσώρτσιλ για τις «Ηνωμένες Πολιτείες της Ευρώπης» μέχρι το Brexit του 2021, τα πολιτικά βραχυκυκλώματα στην ιδέα της Ενωμένης Ευρώπης, είναι πολλά και σοβαρά. Λίγο έλειψε εξάλλου, να συμπληρωθούν και με το ελληνικό Grexit!

Για τους λόγους αυτούς, τα 40 χρόνια της ελληνικής πορείας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, είναι μια καλή ευκαιρία για να σκεφτούμε ως Ευρωπαίοι πολίτες, το ρόλο μας, να κρίνουμε την πορεία μας και να συμβάλλουμε εποικοδομητικά σ’ ένα κοινό οραματισμό από τον οποίο, μέχρι σήμερα, σαφώς έχουμε ωφεληθεί. Δεν χρειάζεται να θυμηθούμε σήμερα τα Ολοκληρωμένα Μεσογειακά Προγράμματα και τα πολλά άλλα λεγόμενα «πακέτα στήριξης» που έφτασαν στην Ελλάδα, όπως και την αμφίβολη χρηστή χρήση τους. Χρειάζεται όμως να θυμηθούμε το που βρισκόμαστε πριν και που σήμερα. Πρόκειται για ένα βασικό ερώτημα στο οποίο καλείται ο κάθε πολίτης να απαντήσει καλόπιστα και ο κάθε νέος πολίτης να είναι ενήμερος για την πορεία αυτή. Μακριά από λαϊκισμούς και ιδεολογικούς παροξυσμούς, ποια είναι η θέση μας, πόσο έχουμε συμβάλει στον κοινό οραματισμό και πόσο μπορούμε να συμβάλουμε περισσότερο, με όλους τους ευρωπαϊκούς λαούς, σε μια πραγματική ενοποίηση από κάθε άποψη και σε κάθε πεδίο. Η συντήρηση και εμβάθυνση των δημοκρατικών μας θεσμών και η οικονομική και κοινωνική μας ανάπτυξη είναι, έτσι κι αλλιώς, άρρηκτα δεμένες με την ενεργή συμμετοχή μας στην ολοκλήρωση του οράματος και στην διατήρηση και εξέλιξη της ολοκληρωμένης πια ευρωπαϊκής ενοποίησης.

 

spot_img
spot_img
spot_img
spot_img
spot_img

Τελευταία σχόλια

Νοσοκομείο Άργους: Τετραήμερη εφημερία χωρίς παιδίατρο, ουρολόγο, ψυχίατρο (του Π. Καρούζου)

Γράφει ο Πέτρος Καρούζος, δημοτικός σύμβουλος Άργους-Μυκηνών Πρόγραμμα εφημεριών με ελλείψεις γιατρών σε βασικές ειδικότητες έβγαλε το νοσοκομείο Άργους για το τετραήμερο του Δεκαπενταύγουστου. Από το πρόγραμμα απουσιάζουν παιδίατρος,...

Το πρώτο ιπποφορβείο της Ελλάδας, στην παραλία του Άργους (του Γ. Γιαννούση)

του Γιώργου Γιαννούση* Η φωτογραφία που παρουσιάζουμε είναι του 1909 και σε αυτήν αποτυπώνεται η επαναλειτουργία του ιπποφορβείου του Άργους έπειτα από πολλές δεκαετίες ερήμωσης....

Ευχαριστίες της οικογένειας Οδυσσέα Κουμαδωράκη

Ευχαριστίες της οικογένειας Οδυσσέα Κουμαδωράκη Ολόψυχα ευχαριστούμε τους συγγενείς, φίλους, συναδέλφους, μαθητές και συμπολίτες που μας συμπαραστάθηκαν και μας συμπαρίστανται στο βαρύ μας πένθος. Ευχαριστούμε όσους...

Τροχαίο με τραυματισμένη οδηγό κοντά στο Κεφαλάρι

Μια γυναίκα τραυματίστηκε το μεσημέρι της Πέμπτης 11 Αυγούστου, σε τροχαίο που έγινε στο δρόμο Άργους-Μύλων, στην περιοχή κοντά στο Κεφαλάρι. Το αυτοκίνητο που οδηγούσε...

Πρόσφατα θέματα

Πρόσφατα θέματα

Νοσοκομείο Άργους: Τετραήμερη εφημερία χωρίς παιδίατρο, ουρολόγο, ψυχίατρο (του Π. Καρούζου)

Γράφει ο Πέτρος Καρούζος, δημοτικός σύμβουλος Άργους-Μυκηνών Πρόγραμμα εφημεριών με...

Χαλάνδρι: Νεκρή οκτάχρονη από θερμοπληξία – Την ξέχασαν μέσα σε αυτοκίνητο

Τραγωδία σημειώθηκε την Παρασκευή, σε γειτονιά Ρομά στο Χαλάνδρι,...

Λυμπέρης: Ο κ. Νίκας είναι υπεύθυνος για την τραγωδία που βιώνουν οι αγρότες της Αργολίδας

Ανακοίνωση του Αντώνη Λυμπέρη, περιφερειακού συμβούλου Π.Ε. Αργολίδας με...

Το πρώτο ιπποφορβείο της Ελλάδας, στην παραλία του Άργους (του Γ. Γιαννούση)

του Γιώργου Γιαννούση* Η φωτογραφία που παρουσιάζουμε είναι του 1909...

Πέτρος Μπουσουλόπουλος και Κατερίνα Σκουλή διασκέδασαν τους Δαλαμαναριώτες

Με ρεμπέτικα και λαϊκά τραγούδια διασκέδασαν το βράδυ της...

Συναυλία του Κώστα Μακεδόνα στο Ναύπλιο με ελεύθερη είσοδο

Την Πέμπτη 18 Αυγούστου (9μμ), στην παραλία Ναυπλίου (Π)...

Προτείνουμε...