Έθιμα των Χριστουγέννων από χωριά της Αργολίδας

Εικόνα: “Τα Κάλαντα” του Γιώργου Σικελιώτη από τη Συλλογή της Εταιρείας Τσιμέντων ΑΓΕΤ Ηρακλής

του Γιώργου Νικολόπουλου

Τα παιδιά που έβγαιναν για τα κάλαντα δεν περίμεναν το χαρτονόμισμα. Ούτε καν κέρμα. Ένα μελομακάρονο ήταν όχι μόνο αρκετό αλλά και πολύτιμο για τα πεινασμένα χωριατόπαιδα… Το δέντρο αλλά και το καράβι ήταν στους περισσότερους άγνωστα. Στο Ναύπλιο και το Άργος, ίσως κάποιες αστικές οικογένειες να έκαναν στολισμό, στα χωριά όμως αγνοούσαν οι περισσότεροι την ύπαρξή τους. Όσο για τον Άη – Βασίλη; Τον γνώριζαν μόνο από κάποιες βυζαντινές εικόνες. Καμία σχέση με τον στρουμπουλό γέροντα που έρχεται, όχι από την Καισαρεία, αλλά από τη Φινλανδία.

Στα χωριά της Αργολίδας πριν από μερικές δεκαετίες τα Χριστούγεννα ήταν εντελώς διαφορετικά. Πιο αυθεντικά, λιγότερο φανταχτερά, ίσως πιο ουσιώδη. Χωρίς ωστόσο να απουσιάζουν και οι δεισιδαιμονίες…

Χωρίς λαμπιόνια (άλλωστε σε ποια πρίζα να μπουν αφού δεν υπήρχε ούτε ηλεκτρικό), χωρίς δυτικότροπα άσματα, χωρίς ψώνια. Η γαλοπούλα δεν έπαιρνε τη θέση που σήμερα της αρμόζει στο χριστουγεννιάτικο τραπέζι. Άλλωστε υπήρχε το γουρούνι του σπιτιού, το οποίο στα περισσότερα χωριά της Αργολίδας φυλασσόταν για τα Χριστούγεννα.

Ας δούμε κάποια από τα έθιμα της περιοχής, πριν από πολλές δεκαετίες, τα οποία κατέγραψε ο αείμνηστος δημοσιογράφος Κώστας Σεραφείμ

Στην Ασίνη το σφάξιμο ήταν ιεροτελεστία. Όλοι οι γείτονες μαζεύονταν για τη “θυσία”. Καθένας είχε και από ένα ρόλο. Άλλοι κρατούσαν τα πόδια, άλλοι του περνούσαν μια σακούλα στο κεφάλι. Ο σφαγέας με ένα μαυρομάνικο μαχαίρι σταύρωνε πρώτα το λαιμό του ζώου κι ύστερα του έκοβε τον λάρυγγα και τον πετούσε στα κάρβουνα που έκαιγαν δίπλα. Ο νοικοκύρης κερνούσε κρασί και άρχιζε το γλέντι…

Σε αρκετά χωριά, όπως οι Μυκήνες, η Στέρνα, οι Λίμνες, την παραμονή έβαζαν στο τζάκι ένα πολύ μεγάλο κούτσουρο να καίει όλη τη νύχτα για να ζεσταθεί η Παναγιά και το Βρέφος.

Στις Λίμνες, στα Χριστόψωμα που έφτιαχναν, σχεδίαζαν το σπίτι, τα μέλη της οικογένειας, τα ζώα του σπιτιού, τα εργαλεία της δουλειάς. Για τα βαφτιστήρια έφτιαχναν πίτες και τους τις πήγαιναν σπίτι. Αργά το απόγευμα της εορτής, στην πλατεία του χωριού, είχε γλέντι.

Καλικάτζαροι

Το μεγάλο πρόβλημα άκουγε στο όνομα: “καλικάτζαροι”. Ο φόβος και ο τρόμος των χωρικών. Και τι δεν έκαναν για να διώξουν τα κακά πνεύματα…

Στο Λάλουκα, στις πόρτες έκαναν σταυρούς με μπογιά ή αίμα αρνιού ή κότας μήπως και τα κυνηγήσουν.

Στο Λυγουριό, από το φόβο μήπως τα “γκατζόνια” (έτσι τα έλεγαν) κατουρήσουν στο τζάκι έβαζαν πάνω στο φουγάρο κλαδιά αγριοσπαραγγιάς (άραγε, από πού θα έμπαινε ο Άη -Βασίλης;). Κάθε πρωί πετούσαν τη στάχτη για να μην πιάσουν δαιμονόψειρες. Στο τζάκι δεν ζέσταιναν νερό για μπουγάδα ή για λούσιμο. Θα έσκαζε το πρόσωπο και τα χέρια τους…

Τα σπαράγγια ήταν το ντεκόρ και στα κεραμίδια της Στέρνας και της Φρουσιούνας. Όταν τα δαιμόνια πλησίαζαν το χωριό θα έλεγαν: “Σπαράγγια μυρίζει εδώ; Δεν είναι καλό χωριό”. Στις Μυκήνες σκέπαζαν τα δοχεία να μην τα μαγαρίσουν.

spot_img
spot_img
spot_img
spot_img

Διαβάστε ακόμη

Το πρόγραμμα των χριστουγεννιάτικων εκδηλώσεων στο Δήμο Άργους-Μυκηνών

Το πρόγραμμα των χριστουγεννιάτικων και άλλων εκδηλώσεων στο Δήμο Άργους-Μυκηνών ανακοίνωσε η ΚΕΔΑ-Μ: Αναλυτικές πληροφορίες για κάθε εκδήλωση θα δοθούν τις επόμενες ημέρες.    

Εικόνες από το άναμμα του δέντρου και τη συναυλία με τον Τσαλίκη στο Άργος

Έπειτα από δύο αναβολές εξαιτίας της κακοκαιρίας, έγινε το βράδυ της Κυριακής στην πλατεία Αγίου Πέτρου στο Άργος, το άναμμα του χριστουγεννιάτικου δέντρου Τη φωταγώγηση...

Γ’ Εθνική: Νίκησε ο Φοίνικας Ν. Επιδαύρου, έχασαν Παναργειακός και Ερμιονίδα

Μία νίκη και δύο ήττες ήταν η συγκομιδή των ομάδων της Αργολίδας την 4η αγωνιστική στον 4ο όμιλο της Γ΄Εθνικής. Ο Φοίνικας Νέας Επιδαύρου νίκησε...

Το πρόγραμμα των χριστουγεννιάτικων εκδηλώσεων στο Δήμο Άργους-Μυκηνών

Το πρόγραμμα των χριστουγεννιάτικων και άλλων εκδηλώσεων στο Δήμο Άργους-Μυκηνών ανακοίνωσε η ΚΕΔΑ-Μ: Αναλυτικές πληροφορίες για κάθε εκδήλωση θα δοθούν τις επόμενες ημέρες.    

Εικόνες από το άναμμα του δέντρου και τη συναυλία με τον Τσαλίκη στο Άργος

Έπειτα από δύο αναβολές εξαιτίας της κακοκαιρίας, έγινε το βράδυ της Κυριακής στην πλατεία Αγίου Πέτρου στο Άργος, το άναμμα του χριστουγεννιάτικου δέντρου Τη φωταγώγηση...

Γ’ Εθνική: Νίκησε ο Φοίνικας Ν. Επιδαύρου, έχασαν Παναργειακός και Ερμιονίδα

Μία νίκη και δύο ήττες ήταν η συγκομιδή των ομάδων της Αργολίδας την 4η αγωνιστική στον 4ο όμιλο της Γ΄Εθνικής. Ο Φοίνικας Νέας Επιδαύρου νίκησε...

Άργος: Τα αποκαλυπτήρια του μνημείου για Έλληνες Εβραίους, Πόντιους, Μικρασιάτες

Τα αποκαλυπτήρια μνημείου, αφιερωμένου στους Έλληνες θύματα του Εβραϊκού Ολοκαυτώματος, της Γενοκτονίας των Ποντίων και της Μικρασιατικής Καταστροφής, έγιναν την Κυριακή 4 Δεκεμβρίου, στην...

Η ταραχώδης ζωή και ο μαρτυρικός θάνατος του Αγίου Αγγελή του Αργείου

Στις 3 Δεκεμβρίου η Εκκλησία εορτάζει τη μνήμη του Νεομάρτυρα Αγίου Αγγελή του Αργείου. Ενός ανθρώπου του οποίου η ζωή δεν ενδείκνυται προς μίμηση...

Οι οθωμανικές κρήνες του Ναυπλίου και οι επιγραφές τους (επιμέλεια: Μ. Βασιλείου)

Η ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΚΡΗΝΩΝ ΑΠΟ ΟΘΩΜΑΝΟΥΣ ΩΣ  ΦΙΛΑΝΘΡΩΠΗ ΚΑΙ ΙΕΡΗ ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΟΠΩΣ ΑΠΟΤΥΠΩΝΕΤΑΙ ΣΤΙΣ ΕΠΙΓΡΑΦΕΣ ΣΩΖΟΜΕΝΩΝ ΟΘΩΜΑΝΙΚΩΝ ΚΡΗΝΩΝ ΣΤΟ ΝΑΥΠΛΙΟ Κρήνη ονομάζεται η κατασκευή ύδρευσης που...

Πρόσφατα θέματα

Πρόσφατα θέματα

Σέρρες: Ένα παιδί νεκρό και δύο τραυματισμένα από έκρηξη σε λεβητοστάσιο σχολείου

Τραγωδία σημειώθηκε το μεσημέρι της Δευτέρας στο 9ο δημοτικό...

Γιάννης Γκιόλας: Το Κρανίδι τίμησε τον ήρωα Παπαρσένη Κρέστα

Ανακοίνωση από το Πολιτικό Γραφείο του βουλευτή Αργολίδας του...

Το πρόγραμμα των χριστουγεννιάτικων εκδηλώσεων στο Δήμο Άργους-Μυκηνών

Το πρόγραμμα των χριστουγεννιάτικων και άλλων εκδηλώσεων στο Δήμο...

Οκτώ καθηγήτριες του Πρότυπου ΕΠΑΛ Άργους στο Βουκουρέστι με πρόγραμμα Erasmus+

Το Πρότυπο Επαγγελματικό Λύκειο Άργους (1ο ΕΠΑ.Λ Άργους) συνεχίζοντας...

Θεσσαλονίκη: Συνελήφθη ο αστυνομικός της ομάδας ΔΙΑΣ που πυροβόλησε τον 16χρονο

Καταιγιστικές οι εξελίξεις στην υπόθεση που ξύπνησε μνήμες από...

ΚΚΕ Αργολίδας: Η παραλία της Καραθώνας ανήκει σε όλο το λαό

Ανακοίνωση της Τομεακής Επιτροπής Αργολίδας του ΚΚΕ Η παραλία της...