Ερημοποίηση και επισιτιστική ασφάλεια (γράφει η Μαρία Βασιλείου)

134 Likes
11 Shares
1 Comments

 

της Μαρίας Βασιλείου,
Βιολόγου- Ωκεανογράφου

Στις 17-6-1994 υπογράφθηκε στο Παρίσι η Διεθνής Σύμβαση για την καταπολέμηση της Ερημοποίησης(ΔΣΚΕ).

 

Η καταπολέμηση της Ερημοποίησης αποτελεί επιτακτική ανάγκη για την αντιμετώπιση ενός εκ των κυριοτέρων προβλημάτων του πλανήτη, που είναι η επισιτιστική ασφάλεια (FoodSecurity).

 

 

Σύμφωνα με την ΔΣΚΕ ερημοποίηση είναι η διαδικασία υποβάθμισης ξηρών ημί-ξηρων και ύφυγρων γαιών που προκαλείται από βιοφυσικούς και ανθρώπινους (κοινωνικο-οικονομικούς και θεσμικούς ) παράγοντες. Υποβάθμιση της γης σημαίνει μείωση ή απώλεια της βιολογικής και οικονομικής παραγωγικότητας και πολυπλοκότητας αρδευόμενης και μη γεωργικής γης, των λειμώνων των βοσκοτόπων των δασών και δασικών εκτάσεων (UNCCD 1994).

 

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Τροφίμων (FAO) ορίζει την επισιτιστική ασφάλεια ως μια κατάσταση όπου όλοι οι άνθρωποι, σε κάθε στιγμή, έχουν υλική και οικονομική πρόσβαση σε επαρκή και ασφαλή τροφή που ικανοποιεί τις διαιτητικές ανάγκες και τις διατροφικές τους προτιμήσεις για μια υγιή καιενεργή ζωή.
Είναι αυτονόητο λοιπόν ότι η επισιτιστική ασφάλεια εξαρτάται άμεσα από την υγεία και την γονιμότητα του εδάφους και την διαθεσιμότητα του νερού, τους έγγειους πόρους, που απειλούνται από την ερημοποίηση την κλιματική αλλαγή και την μείωση της βιοποικιλότητας.

 

ΟΙ ξηροθερμικές περιοχές της Γης (drylands) καταλαμβάνουν το 41% της επιφάνειας του πλανήτη και φιλοξενούν πάνω από δύο δισεκατομμύρια ανθρώπων δηλαδή το 1/3 του πληθυσμού της γης.
Η κλιματική αλλαγή,οι μεταβολές δηλαδή της κατανομής και συχνότητας τωνβροχοπτώσεων και της θερμοκρασίας και τα ακραία καιρικά φαινόμενα, συμβάλλουν στην υποβάθμιση του εδάφους και στην μείωση των υδατικών πόρων και επηρεάζουν την βιοποικιλότητα. Η εξάπλωση της ερημοποίησης με την σειρά της επιδεινώνει την κλιματική αλλαγή και την βιοποικιλότητα. Επειδή οι μεταβολές αυτές συντελούνται σε πλανητική κλίμακα και με μεγάλη ταχύτητα είναι πολύ δύσκολη η προσαρμογή των οικοσυστημάτων στην χρονική κλίμακα ζωής του ανθρώπου.

 

Άμεσο αποτέλεσμα των μεταβολών αυτών είναι η μείωση των γεωργικών εκτάσεων γης υψηλής παραγωγικότητας και η επέκταση των καλλιεργειών σε εκτάσεις γης χαμηλής παραγωγικότητας με παράλληλη χρήση αγροχημικών και μεταλλαγμένων ειδών.

 

Εκτός των ανωτέρω βιοφυσικών παραγόντων απώλεια γεωργικής γης σημειώνεται και λόγω ανεξέλεγκτηςαστικής επέκτασης και τουριστικής ανάπτυξης.

 

Οι συνέπειες είναι δραματικές ειδικά, στον λεγόμενο Τρίτο Κόσμο που δοκιμάζεται χρόνια από πείνα και δίψα. Αλλά και στον λεγόμενο Ανεπτυγμένο Κόσμο η ερημοποίηση έχει πλήξει πολλές περιοχές.Η επισιτιστική ανασφάλεια έχει πλήξει τα χαμηλώτερα οικονομικά στρώματα του ανεπτυγμένου κόσμου με πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα λόγω οικονομικής κρίσης και παγκοσμιοποίησης.

 

Στην Ελλάδα και σύμφωνα με συντηρητικές εκτιμήσεις το 30% των εδαφών απειλείται από ερημοποίηση. Ο κίνδυνος είναι διαρκής λόγωτων συνεχών πυρκαγιών, της ανεξέλεγκτηςοικοδομικής δραστηριότητας,της πλειμμελούς διαχείρισης της αγροτικής γης και της έλλειψης ορθολογικής διαχείρισης υδατικών πόρων.

 

 

Το Εθνικό Σχέδιο για την Καταπολέμηση της Ερημοποίησης παραμένει κενός τύπος, ο Δημόσιος Χωρικός Σχεδιασμός συνιστά μια τυπική υποχρέωση που διεκπεραιώνεται μέσω των πολλών Εθνικών Χωροταξικών Σχεδίων, που αγνοούν την προστασία του φυσικού κεφαλαίου της Χώρας και οι πολίτες λειτουργούν με ένα σύστημα αξιών, σύμφωνα με το οποίο η γη έπαψε να έχει αξία χρήσης,ενώ η ανταλλακτική αξία είναι επίσης πολύ μικρή.

 

Αξιοσημείωτο είναι ότι η διατροφή των Ελλήνων καλύπτεται κατά το 1/3 από την ελληνική παραγωγή και κατά τα 2/3 από εισαγωγές.

 

Η προστασία της Γης από την ερημοποίηση είναι θέμα πολιτικό ηθικό, διαπαιδαγώγησης και προσωπικής ευθύνης. ΟAldoLeopold, το 1948αναπτύσσοντας την θεωρία του περί Ηθικής της Γηςέγραφε «Είναι δύσκολο να κάνειςκάποιον με την πίεση του νόμου ή των χρημάτων να κάνει κάτιπου δεν πηγάζει αυθόρμητα από την προσωπική του αίσθηση σωστούκαι του λάθους…»

 

Μαρία Βασιλείου
Βιολόγος- Ωκεανογράφος

1 ΣΧΟΛΙΟ
  • ΕΛΕΝΗ ΜΠΡΙΑΣΟΥΛΗ 24 Αυγούστου 2017

    Το άρθρο της κ. Βασιλείου είναι εν πολλοίς αντιγραφή από το άρθρο μου «Ερημοποίηση και επισιτιστική ασφάλεια: αλληλένδετες απειλές» (2009) που έχει αναπαραχθεί σε πολλές ηλεκτρονικές ιστοσελίδες και στο βιβλίο μου «10 κείμενα για την ερημοποίηση» (https://geography.aegean.gr/files/CVs/briassouli_10_essays.pdf). Το άρθρο έχει ένα μήνυμα «Alert; περιεχόμενο που προστατεύεται από πνευματικά δικαιώματα» το οποίο εκπλήττει δεδομένου ότι στο άρθρο της η κ. Βασιλείου με αντιγράφει χωρίς αναφορά στο κείμενο μου. Αυτό λέγεται λογοκλοπή. Παρακάτω παραθέτω το κείμενο της κ. Βασιλείου και το δικό μου δια του λόγου το αληθές… Ελπίζω να μην επαναλάβει αυτή την πρακτική γιατί, ακόμα κι αν δεν υποστεί τιμωρία, η ηθική βλάβη είναι αναπόφευκτη..

    ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
    Στις 17-6-1994 υπογράφθηκε στο Παρίσι η Διεθνής Σύμβαση για την Καταπολέμηση της Ερημοποίησης (ΔΣΚΕ).
    ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ
    Αναφέρεται παρόμοια διατύπωση στα περισσότερα από τα κείμενα που έχω γράψει για το θέμα από το 2006 μέχρι και το 2017. Η ομοιότητα αυτή είναι ήσσονος σημασίας βέβαια.

    ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
    Η καταπολέμηση της ερημοποίησης αποτελεί επιτακτική ανάγκη για την αντιμετώπιση ενός εκ των κυριοτέρων προβλημάτων του πλανήτη, που είναι η επισιτιστική ασφάλεια (Food security).
    ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ
    Δεκαπέντε χρόνια συμπληρώθηκαν φέτος από την υπογραφή της στις 17 Ιουνίου 1994 στο Παρίσι κι ακόμα η Διεθνής Σύμβαση για την Καταπολέμηση της Ερημοποίησης (ΔΣΚΕ) παραμένει η πιο παραμελημένη από τις άλλες δύο αδελφές της, τη Σύμβαση για την Κλιματική Αλλαγή και τη Σύμβαση για τη Διατήρηση της Βιοποικιλότητας. Όχι όμως για πολύ μια που ένα πλήθος συγκυριών αναδεικνύουν την επιτακτική ανάγκη καταπολέμησης της ερημοποίησης για την αποτελεσματική αντιμετώπιση του κυριότερου ίσως προβλήματος που απειλεί τον πλανήτη: την επισιτιστική ασφάλεια (food security).
    Προφανώς η πρόταση της ΜΒ είναι μια ελαφρά τροποποίηση της δικής μου.

    ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
    Σύμφωνα με τη ΔΣΚΕ ερημοποίηση είναι η διαδικασία ξηρών ημίξηρων και ύφυγρων γαιών που προκαλείται από φυσικούς και ανθρώπινους (κοινωνικο-οικονομικούς και θεσμικούς) παράγοντες. Υποβάθμιση της γης σημαίνει μείωση ή απώλεια της βιολογικής και οικονομικής παραγωγικότητας και πολυπλοκότητας αρδευόμενης και μη γεωργικής γης, των λειμώνων των βοσκοτόπων των δασών και δασικών εκτάσεων (UNCCD 1994).
    ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ
    Η ΔΣΚΕ ορίζει ότι «ερημοποίηση είναι η διαδικασία υποβάθμισης ξηρών, ημί-ξηρων και ύφυγρων γαιών που προκαλείται από βιοφυσικούς και ανθρώπινους (κοινωνικο-οικονομικούς και θεσμικούς) παράγοντες. Υποβάθμιση της γης σημαίνει μείωση ή απώλεια της βιολογικής και οικονομικής παραγωγικότητας και πολυπλοκότητας αρδευόμενης και μη-αρδευόμενης γεωργικής γης, λειμώνων, βοσκοτόπων, δασών και δασικών εκτάσεων» (UNCCD 1994).
    Εκτός από τις τέσσερις πρώτες λέξεις το υπόλοιπο κείμενο είναι πανομοιότυπο…

    ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
    Ο Παγκόσμιος Οργανσιμός Τροφίμων (FAO) ορίζει την επισιτιστική ασφάλεια ως μια κατάσταση όπου όλοι οι άνθρωποι, σε κάθε στιγμή, έχουν οικονομική και υλική πρόσβαση σε επαρκή και ασφαλή τροφή που ικανοποιεί τις διαιτητικές ανάγκες και τις διατροφικές τους προτιμήσεις για μια υγιή και ενεργή ζωή.
    ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ
    Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Τροφίμων ορίζει την επισιτιστική ασφάλεια ως μια κατάσταση «όπου όλοι οι άνθρωποι, σε κάθε στιγμή, έχουν υλική και οικονομική πρόσβαση σε επαρκή, ασφαλή και θρεπτική τροφή που ικανοποιεί τις διαιτητικές τους ανάγκες και τις διατροφικές τους προτιμήσεις για μια υγιή και ενεργή ζωή» (FAO 1996).
    Εμφανέστατη η ομοιότητα…

    ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
    Είναι αυτονόητο λοιπόν ότι η επισιτιστική ασφάλεια εξαρτάται άμεσα από την υγεία και γονιμότητα του εδάφους και τη διαθεσιμότητα νερού, τους έγγειους πόρους που απειλούνται από ερημοποίηση, την κλιματική αλλαγή και τη μείωση της βιοποικιλότητας.

    ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ
    Η επισιτιστική ασφάλεια εξαρτάται άμεσα από την υγεία και γονιμότητα του εδάφους και τη διαθεσιμότητα νερού, εκείνους τους έγγειους πόρους, δηλαδή, που απειλούνται άμεσα από την ερημοποίηση, την κλιματική αλλαγή και τη μείωση της βιοποικιλότητας.
    Εμφανέστατη η ομοιότητα…

    ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
    Οι ξηροθερμικές περιοχές της Γης (drylands) καταλαμβάνουν το 41% της επιφάνειας του πλανήτη και φιλοξενούν πάνω από δύο δισεκατομμύρια ανθρώπων δηλαδή το 1/3 του πληθυσμού της γης.
    ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ
    Οι ξηροθερμικές περιοχές (drylands) καταλαμβάνουν το 41% της επιφάνειας του πλανήτη και φιλοξενούν πάνω από δύο δισεκατομμύρια ανθρώπους (το ένα τρίτο του πληθυσμού της γης).
    Εμφανέστατη η ομοιότητα…

    ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
    Η κλιματική αλλαγή, οι μεταβολές δηλαδή της κατανομής και συχνότητας των βροχοπτώσεων και της θερμοκρασίας και τα ακραία καιρικά φαινόμενα, συμβάλλουν στην υποβάθμιση του εδάφους και στη μείωση των υδατικών πόρων και επηρεάζουν τη βιοποικιλότητα. Η εξάπληωση της ερημοποίησης με τη σειρά της επιδεινώνει την κλιματική αλλαγή και την βιοποικιλότητα. Επειδή οι μεταβολές αυτές συντελούνται σε πλανητική κλίμακα και με μεγάλη ταχύτητα είναι πολύ δύσκολη η προσαρμογή των οικοσυστημάτων στη χρονική κλίμακα ζωής του ανθρώπου.

    ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ
    Η κλιματική αλλαγή καθιστά την ερημοποίηση τη μεγαλύτερη περιβαλλοντική πρόκληση της εποχής μας, αναφέρει έκθεση ομάδας εμπειρογνωμόνων του Πανεπιστημίου των Ηνωμένων Εθνών για την ερημοποίηση (UNU 2007). Οι μεταβολές της κατανομής και συχνότητας των βροχοπτώσεων και της θερμοκρασίας, καθώς και τα ακραία καιρικά
    φαινόμενα, συμβάλλουν στην υποβάθμιση του εδάφους και στη μείωση των διαθέσιμων υδατικών πόρων, ιδιαίτερα στις ευαίσθητες περιοχές, και επηρεάζουν (συνήθως αρνητικά) τη βιοποικιλότητα. Η εξάπλωση της ερημοποίησης επιδεινώνει με τη σειρά της την κλιματική αλλαγή και την κατάσταση της βιοποικιλότητας. Οι μεταβολές αυτές συντελούνται σε πλανητική κλίμακα και με μεγάλη ταχύτητα που δεν επιτρέπει στα τοπικά οικοσυστήματα να προσαρμοσθούν στη χρονική κλίμακα της ζωής του ανθρώπου.
    Εμφανέστατη η ομοιότητα…

    ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
    Άμεσο αποτέλεσμα των μεταβολών αυτών είναι η μείωση των γεωργικών εκτάσεων γης υψηλής παραγωγικότητας και η επέκταση των καλλιεργειών σε εκτάσεις γης χαμηλης παραγωγικότητας με παράλληλη χρήση αγροχημικών και μεταλλαγμένων ειδών.
    ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ
    Άμεσο αποτέλεσμα αυτών των μεταβολών είναι η μείωση των εκτάσεων γης υψηλής παραγωγικότητας και η επέκταση των καλλιεργειών σε περιοχές χαμηλής παραγωγικότητας με παράλληλη αύξηση της χρήσης αγροχημικών (και ενδεχομένως μεταλλαγμένων ειδών).
    Εμφανέστατη η ομοιότητα…

    ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
    Εκτός των ανωτέρω βιοφυσικών παραγόντων απώλεια γεωργικής γης σημειώνεται και λόγω ανεξέλεγκτης αστικής επέκτασης και τουριστικής ανάπτυξης.

    ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ
    Σε συνδυασμό με την απώλεια γεωργικής γης από ανεξέλεγκτη αστική επέκταση και τουριστική ανάπτυξη, η γόνιμη γη γίνεται σπάνια.
    Η παραπάνω πρόταση έχει ελαφρώς τροποποιηθεί.

    ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
    Οι συνέπειες είναι δραματικές ειδικά στον λεγόμενο Τρίτο κόσμο που δοκιμάζεται χρόνια από πείνα και δίψα. Αλλά και στον λεγόμενο Ανεπτυγμένο κόσμο η ερημοποίηση έχει πλήξει πολλές περιοχές. Η επισιτιστική ανασφάλεια έχει πλήξει τα χαμηλότερα οικονομικά στρώματα του ανεπτυγμένου κόσμου με πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα λόγω οικονομικής κρίσης και παγκοσμιοποίησης.

    ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ
    Οι συνέπειες είναι δραματικές, όπως έγινε αισθητό πρόσφατα, κυρίως για τον τρίτο κόσμο που χρόνια δοκιμάζεται από πείνα και δίψα … Αλλά και ο πρώτος κόσμος δεν είναι λιγότερο ευάλωτος. Η ερημοποίηση πλήττει αρκετές περιοχές των ανεπτυγμένων χωρών, η γόνιμη γεωργική γη τους μειώνεται, και εξαρτώνται από εισαγωγές τροφίμων όπως και από τα οφέλη των ξηροθερμικών περιοχών που αναφέρθηκαν παραπάνω. Η επισιτιστική ανασφάλεια πλήττει τα χαμηλά οικονομικά στρώματα του πρώτου κόσμου που συγχρόνως διογκώνονται από την παγκοσμιοποίηση και την πρόσφατη οικονομική κρίση.
    Οι ομοιότητες είναι ορατές…

    ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
    Στην Ελλάδα και σύμφωνα με συντηρητικές εκτιμήσεις, το 30% των εδαφών απειλείται από ερημοποίηση. Ο κίνδυνος είναι διαρκής λόγω των συνεχών πυρκαγιών, της ανεξέλεγκτης οικοδομικής δραστηριότητας, της πλειμμελούς διαχείρισης της αγροτικής γης και της έλλειψης ορθολογικής διαχείρισης υδατικών πόρων.

    ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ
    Σύμφωνα με συντηρητικές εκτιμήσεις, το 30% των Ελληνικών εδαφών απειλείται από ερημοποίηση. Αλλά ο κίνδυνος είναι διαρκής γιατί η χώρα δοκιμάζεται συνεχώς από καταστροφικές πυρκαγιές, ανεξέλεγκτη οικοδομική δραστηριότητα, πλημμελή διαχείριση της αγροτικής γης και της υπαίθρου και παντελή έλλειψη ορθολογικής διαχείρισης των υδατικών πόρων, για να αναφερθούν μόνο τα μεγάλα ζητήματα.
    Οι ομοιότητες είναι ορατές…Η ανορθογραφία ‘πλειμμελούς’ σε τι οφείλεται;

    ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
    Το Εθνικό Σχέδιο για την Καταπολέμηση της Ερημοποίησης παραμένει κενός τύπος, ο δημόσιος χωρικός σχεδιασμός συνιστά μια τυπική υποχρέωση που διεκπεραιώνεται μέσω των πολλών Εθνικών Χωροταξικών Σχεδίων που αγνοούν την προστασία του φυσικού κεφαλαίου της χώρας και οι πολίτες λειτουργούν με ένα σύστημα αξιών, σύμφωνα με το οποίο η γη έπαψε να έχει αξία χρήσης, ενώ η ανταλλακτική αξία είναι επίσης πολύ μικρή.

    ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ
    Κι ενώ αυτά συμβαίνουν, το Εθνικό Σχέδιο για την Καταπολέμηση της Ερημοποίησης παραμένει τύπος κενός, ένας νόμος που ούτε λαμβάνεται υπόψη ούτε εφαρμόζεται. Η εθνική και Κοινοτική περιβαλλοντική νομοθεσία σπάνια εφαρμόζεται, αντίθετα παραβιάζεται κατάφορα. Οι προστατευόμενες περιοχές κινδυνεύουν με αφανισμό. Ο δημόσιος χωρικός σχεδιασμός απουσιάζει θλιβερά παρά τις προσπάθειες τυπικής θεσμοθέτησης του με πλήθος Εθνικών Χωροταξικών Σχεδίων που αγνοούν το θεμελιώδη στόχο της προστασίας της γεωργικής γης και του φυσικού κεφαλαίου της χώρας.
    Το θλιβερότερο απ’ όλα, όμως, είναι ότι οι πολίτες, με ελάχιστες φωτεινές εξαιρέσεις, λειτουργούν με ένα σύστημα αξιών όπου η γη έπαψε να έχει αξία χρήσης. Έχει μόνο ανταλλακτική αξία κι αυτή μικρή εφόσον συχνά ανταλλάσσεται έναντι πινακίου φακής.
    Οι ομοιότητες είναι ορατές…

    ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
    Αξιοσημείωτο είναι ότι η διατροφή των Ελλήνων καλύπτεται κατά το 1/3 από την ελληνική παραγωγή και κατά τα 2/3 από εισαγωγές.

    ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ
    Η διατροφή των Ελλήνων καλύπτεται κατά το ένα τρίτο από την Ελληνική παραγωγή και κατά τα δύο τρίτα από εισαγωγές…
    Οι ομοιότητες είναι πολύ ορατές…

    ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
    H προστασίας της γης από την ερημοποίηση είναι θέμα πολιτικό ηθικό διαπαιδαγώγησης και προσωπικής ευθύνης. Ο Aldo Leopold το 1948 αναπτύσσοντας τη θεωρία του περί Ηθική της Γης έγραφε «Είναι δύσκολο να κάνεις κάποιον, με την πίεση του νόμου ή των χρημάτων, να κάνει κάτι που δεν πηγάζει αυθόρμητα από την προσωπική του αίσθηση του σωστού και του λάθους…»

    ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ
    .. η προστασίας της γης από την ερημοποίηση, και όχι μόνο, είναι θέμα ηθικό. Όπως έγραψε ο Aldo Leopold, αναπτύσσοντας τη θεωρία του για την Ηθική της Γης, είναι θέμα προσωπικής ευθύνης για την υγεία της γης γιατί «Είναι δύσκολο να κάνεις κάποιον, με την πίεση του νόμου ή των χρημάτων, να κάνει κάτι που δεν πηγάζει αυθόρμητα από την προσωπική του αίσθηση του σωστού και του λάθους…» (Leopold 1948).
    Οι ομοιότητες είναι πολύ ορατές…

    Ελένη Καπετανάκη-Μπριασούλη, Καθηγήτρια
    Τμήμα Γεωγραφίας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

    0

    0

ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ

error: Περιεχόμενο που προστατεύεται από πνευματικά δικαιώματα.